Пахорукова Вера Васильевна
| Пахорукова Вера Васильевна | |
|---|---|
 | |
| Чужан лун | 1937-ӧд вося йирым тӧлысь 20-ӧд лун |
| Чужанін | |
| Кулан лун | 2020-ӧд вося лӧддза-номъя тӧлысь 7-ӧд лун (82 арӧс) |
| Куланін | |
| Страна | |
| Мыйся уджыс | литературовед |
Пахорукова Вера Васильевна (1937-ӧд вося йирым тӧлысь 20-ӧд лун, Улыс Волпа[d] — 2020-ӧд вося лӧддза-номъя тӧлысь 7-ӧд лун, Петыркар) — перым коми гижысь, перым коми литература туялысь. Коми Республикаса нимӧдана уджалысь (1999).
Олантуй
Вера Пахорукова чужӧма 1937-ӧд вося йирым тӧлысь 20-ӧд лунӧ Перым Коми кытшысь Юсьва районса Улыс Волпа грездын. Батьыс, Василий Фёдорович, вӧлӧма школаса директорӧн, а мамыс, Нина Дмитриевна, уджалӧма изба-читальняын.
1951—1955-ӧд воясын велӧдчӧма Кудымкарса педагогика училищеын. 1960-ӧд воын помалӧма Перым канмуса педагогическӧй институтын филология факультетысь коми-перым-роч юкӧн. 1960—1964-ӧд воясӧ уджалӧма перым коми кывйысь методистӧн Перым Коми кытшса Велӧдысьясӧс сӧвмӧдан институтын, 1964—1968-ӧд воясӧ — Кудымкарса педагогика училишӧын роч кыв да литература велӧдысьӧн[1].
1968—1971-ӧд воясӧ велӧдчӧма СССР-са Коми филиаллӧн аспирантураын. 1971—1978-ӧд воясӧ вӧлӧма СССР-са Коми филиаллӧн Кыв, литература да история институтын научнӧй сотрудникӧн.
1978-ӧд восянь уджалӧма Сыктывкарса канму университетын: 1996-ӧд восянь — коми литература да фольклор кафедраса профессор.
2001—2014-ӧд воясӧ уджалӧма Коми канмуса педагогика институтын.
Кулӧма 2020-ӧд вося лӧддза-номъя тӧлысь 7-ӧд лунӧ Петыркарын.
Туялан удж
1974-ӧд воын дорйӧма филология кандидат ним вылӧ диссертация (темаыс — «Зарождение и развитие коми-пермяцкой прозы»), 1997-ӧд воын — филология доктор ним вылӧ диссертация (темаыс — «Коми-пермяцкая проза в контексте пермских литератур»[2]).
Дасьтӧма мукӧд коми литература туялысьяскӧд ӧтув куим том «Коми литература история» монография (1980, 1981).
Небӧгъяс
• Пахорукова В. В. Пути и проблемы развития коми-пермяцкой прозы. — Л.: Наука, 1977.
• Пахорукова В. В. Иньва йылысь сьыланкыв. 1989.
• Пахорукова В. В. История коми-пермяцкой литературы / ИЯЛИ Коми НЦ УрО РАН. — Сыктывкар: Коми научный центр УрО РАН, 2004. — Т. 1. Проза. — 218 с.
Наградаяс
• Коми Республикаса нимӧдана уджалысь (1999)
Паметь
• 2022 вося кӧч тӧлысьын П. И. Субботин-Пермяк нима Перым Коми краеведческӧй музейлӧн научно-краеведческӧй библиотекаын вӧлі Вера Васильевна Пахоруковалӧн чужӧмсянь 85 во тырӧмлы сиӧм «Учёнöй йылiсь кыв» небӧг выставка[3].
Пасйӧдъяс
- ↑ Пахорукова Вера Васильевна (рус.). Коми-Пермяцкий округ. Шыӧдчан кадпас: 21 йирым тӧлысь 0205.
- ↑ Пахорукова В. В. Коми-Пермяцкая проза в контексте пермских литератур : автореферат дис. ... доктора филологических наук : 10.01.02 / Казанский гос. ун-т. — Казань, 1997. — 42 с. (рус.). rusneb.ru. Шыӧдчан кадпас: 21 йирым тӧлысь 2025.
- ↑ Книжная выставка «Учёнöй йылiсь кыв» (Слово об ученом) (рус.). Культура.РФ. Шыӧдчан кадпас: 21 йирым тӧлысь 2025.
Литература
• «Коми-перым кытш» сайтын В. В. Пахорукова йылысь
• «Коми тӧданін» сайтын В. В. Пахорукова йылысь
• Остапова Е. В. Кыпыд лола да енбиа: биогр. пасйӧд // «Войвыв кодзув». 2017. — 10 №. — Лб. 52—55.
• Остапова Е. В., Попова Р. П. Вклад профессора В. В. Пахоруковой в изучение коми-пермяцкой и коми литератур // Известия общества изучения Коми края: научно-популярный краеведческий журнал / гл. ред. А. К. Гагиева. — Сыктывкар, 2017. — Выпуск 1 (16). — С. 135—140.
• Остапова Е. В., Попова Р. П. Талантливый ученый и педагог (К 80-летию профессора В. В. Пахоруковой) // Финно-угорский мир. 2017. — № 3. — С. 125—127.