Кадръяс (национальнӧй проект)

Босьтӧма Рувикиысь
«Кадръяс» национальнӧй проект
Рабочие, занимающиеся ремонтом помещения.jpg
Заводитчан кад 2024 во
Помка Россияса президент Владимир Путинлӧн тшӧктӧм
Сайт национальныепроекты.рф

«Кадръяс» (рочӧн «Кадры») — Россияса президент Владимир Путинлӧн тшӧктӧм серти лӧсьӧдӧм национальнӧй проект[1]. Медводдзаысь вӧлі юӧртӧма Федеральнӧй Собрание дорӧ шыӧдчӧмын 2024 воын[2].

Стратегическӧй мог

Владимир Путин юӧртіс «Кадръяс» нацпроект заводитчӧм йылысь (2024)

2024 воын Федеральнӧй Собрание дорӧ шыӧдчӧмын  (рус.) (коми Россияса президент Владимир Путин пуктіс мог — дасьтыны том специалистъясӧс промышленносьтлы, наукалы да мукӧд юкӧнлы, демографияын виччысяна содӧмсӧ тӧд вылӧ босьтӧмӧн: 2030 во кежлӧ странаын лоӧ 20-24 арӧса 8,3 миллион гражданин; 2035 во кежлӧ — 9,7 миллион. Канмуӧн веськӧдлысь тӧдчӧдіс, мый Россияын 2023 воын вӧлі пасйӧма уджтӧмалӧмлысь медся ичӧт лыд — 2,9 %, мый лоӧ экономикаын бур серпасӧн да ӧттшӧтш кадръяслӧн ӧдйӧ содысь тырмытӧмлун признакӧн[3]. Торйӧн нин сійӧ тӧдчӧ промышленносьтын, кытчӧ 2028 во кежлӧ колӧ дасьтыны уджалан профессияяс кузя 1 миллион гӧгӧр специалистӧс[4]. Медым ӧдйӧджык бырӧдны мытшӧдсӧ, президент тшӧктіс министръяслӧн кабинетлы, профильнӧй ведомствояслы да асшӧр уджалысьяслы синхронизируйтны национальнӧй проектъяслӧн могъяскӧд, а сідзжӧ экономикаын збыль секторлӧн коланлунъяскӧд шӧр, вылыс да уджсикасӧ велӧдӧм:

…колӧ збыльысь ёнмӧдны велӧдан став тшупӧдъяслысь йитӧдсӧ школасянь вузӧдз. Налы колӧ уджавны ӧти логика серти, ӧтувъя результат вылӧ. Дерт, тані тӧдчана удж сетысьяслӧн пырӧдчӧмыс. Тавося велӧдчан восянь странаса став школаын паськӧдӧма профориентация система. 6-ӧд классянь челядь вермасны тӧдмасьны уна сикас специальносьтӧн[5].

Кадръяслысь тырмытӧмлун чинтӧм кузя канму стратегия серти вӧлі юӧртӧма национальнӧй проект заводитӧм йылысь, а сідзжӧ стӧчмӧдӧма сыкӧд йитчӧм мукӧд национальнӧй да федеральнӧй проект[6]. «Кадръяс» национальнӧй проектлӧн могъяскӧд йитчӧма велӧдан системаын инфраструктура, технологическӧй да научнӧй подув бурмӧдӧм кузя татшӧм мераяс:
• шӧр тшупӧда уджсикасӧ велӧдан учреждениеяс дзоньталӧм да могмӧдӧм (2030 воӧдз вичмӧдӧма 120 млрд шайт)[1];
• вузъясын 800 ӧтуволанін капитальнӧя дзоньталӧм (2030 воӧдз вичмӧдӧма 124 млрд шайт);
• 2030 во кежлӧ кыпӧдны 25 университетса кампус (вичмӧдӧма 400 млрд шайт); шуӧма кыпӧдны 40 гӧгӧр студенческӧй кар;
• «Приоритет-2030  (рус.) (коми» университетъяслы отсӧг сетан канму уджтас содтӧд сьӧмӧн могмӧдӧм (2030 воӧдз вичмӧдӧма 190 млрд шайт);
• 2030 во кежлӧ уджсикасӧ велӧдан став учреждениеӧс пыртны «Профессионалитет  (рус.) (коми» федеральнӧй проектӧ, коді могмӧдӧ колледжъяслысь да бизнеслысь топыд уджъёртасьӧм да гарантируйтӧ выпускникъясӧс сё прӧчент уджӧн могмӧдӧм[2];
• вузъясын да наука организацияясын научно-техническӧй библиотекаяс ӧніяӧдӧм (содтӧд вичмӧдӧма 9 млрд шайт)[7];
• педагогическӧй вузъяс выльмӧдан уджтас (вичмӧдӧма 9 млрд шайт)[8];
• кык пӧв содтыны наука да технология сӧвмӧдӧмӧ бизнессянь да канмусянь сьӧм (2030 во кежлӧ рӧскод пайсӧ вайӧдны ВДП-ысь 2 %-ӧдз)[1].

Окталун донъялӧм

Национальнӧй проектлысь окталунсӧ донъялан критерийясӧн лоӧны регионса власьтъясӧн, вузъясӧн да бизнесӧн ӧтув дасьтӧм торъя кадрӧвӧй, инновационнӧй да промышленнӧй проектъяс, а сідзжӧ инвестицияясӧн отсалӧм студенческӧй стартапъяслӧн лыд[1]. Пуктӧма мог — вайӧдны 2030 во кежлӧ студентъяслысь технологическӧй стартапъяслысь лыдсӧ 30 сюрсӧдз быд во[9]. Россия Федерацияса Веськӧдлан котыр дасьтӧма торъя уджтас, мый сетӧ позянлун бергӧдны татшӧм проектъясӧ сьӧм пуктысь венчурнӧй предпринимательяслы 50 прӧчент инвестициясӧ (бӧр бергӧдӧм вылӧ вичмӧдӧма 13 млрд шайт).

Технологическӧй асшӧрлун

«Кадръяс» национальнӧй проект лоӧ Россияӧс научно-технологическӧя сӧвмӧдан стратегиялӧн шӧр компонентӧн. Сійӧ сетӧ позянлун шедӧдны технологическӧй асшӧрлун сідз шусяна топыда йитчӧм юкӧнъясын, кутшӧмъяс могмӧдӧны странаса став экономикалысь зумыдлунсӧ: станокъяс стрӧитӧмын да производство средствоясын, робототехникаын, беспилотнӧй системаясын, мыччӧдъяса экономикаын, химияын[10]. Стратегия серти 2030 во кежлӧ Россиялӧн пытшкӧсса рынокын вылыс технологияа вузӧсъяслӧн да могмӧсъяслӧн пайыс должен содны квайт пӧв, а абу сырьевӧй экспортлӧн ыдждаыс содны кык коймӧд юкӧн вылӧ[1]. Та дырйи импортлӧн пайыс должен ёна чинны: 1999 воын на кӧ сійӧ вӧлі ВВП-ысь 26 %, то 2023 во кежлӧ нин чиніс ВВП-ысь 19 %, а 2030 во кежлӧ кӧсйӧны чинтыны ВВП-ысь 17 %-ӧдз[1]. Татшӧм ногӧн, лоӧ дзикӧдз бырӧдӧма Россиялысь суйӧрсайса технологияясысь да тӧдӧмлунъяса прӧдукцияӧн могмӧдӧмысь ёна зависитӧмсӧ, а сідзжӧ тыртӧма производственнӧй нишаяссӧ, кодъяс колины Россия Федерацияысь суйӧрсайса компанияяслӧн мунӧм бӧрын.

Содтӧд юӧр

2024 вося косму тӧлысьын Россия Федерацияса удж да йӧзлы отсӧг сетан министр Антон Котяков юӧртіс, мый 2021 восянь том йӧзлӧн уджтӧмалӧмыс чиніс ӧти да джын пӧв да лоис 5,1 %[11].

2024 вося ӧшым тӧлысьын Россия Федерацияса вице-премьер Александр Новак висьталіс, мый Россияын колӧ 1,5 миллион гӧгӧр вылыс тшупӧда тӧдӧмлуна уджалысь. Вице-премьерлӧн кывъяс серти, кадръяс оз тырмыны стрӧитчӧмын, транспортын да ЖКХ-ын[12].

2025 вося урасьӧм тӧлысьын Россия Федерацияса вице-премьер Татьяна Голикова донъяліс «Кадръяс» нацпроект вылӧ рӧскодсӧ 116 млрд шайтӧн[13]. 2025 вося урасьӧм тӧлысь 21-ӧд лунӧ сійӧ юӧртіс, мый проект вылӧ видзӧма нин 43,8 %[14].

Пасйӧдъяс

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 Послание Президента Федеральному Собранию. http://kremlin.ru (29 урасьӧм тӧлысь 2024). Шыӧдчан кадпас: 4 рака тӧлысь 2024.
  2. ↑ 1 2 Владимир Путин объявил о запуске нового национального проекта «Кадры». https://edu.gov.ru (29 урасьӧм тӧлысь 2024). Шыӧдчан кадпас: 6 рака тӧлысь 2024.
  3. ↑ Путин: безработица в РФ снизилась до 2,9% впервые в истории, TACC. Шыӧдчан кадпас: 7 рака тӧлысь 2024.
  4. ↑ Путин: до 2028 года нужно подготовить 1 млн специалистов рабочих профессий, AiF. Шыӧдчан кадпас: 7 рака тӧлысь 2024.
  5. ↑ Послание Президента Федеральному собранию. http://kremlin.ru (29 урасьӧм тӧлысь 2024). Шыӧдчан кадпас: 6 рака тӧлысь 2024.
  6. ↑ Леонов, Сергей. Семья, молодежь, взрослые. Путин назвал новые выплаты для жителей России, AiF. Шыӧдчан кадпас: 4 рака тӧлысь 2024.
  7. ↑ Путин поручил модернизировать сеть научно-технических библиотек, РИА Новости (29 урасьӧм тӧлысь 2024). Шыӧдчан кадпас: 29 урасьӧм тӧлысь 2024.
  8. ↑ В России выделят девять миллиардов рублей на обновление педвузов, РИА Новости (29 урасьӧм тӧлысь 2024). Шыӧдчан кадпас: 29 урасьӧм тӧлысь 2024.
  9. ↑ Дмитрий Чернышенко: 69 регионов подключилось к реализации федпроекта «Платформа университетского технологического предпринимательства». http://government.ru (6 йирым тӧлысь 2022). Шыӧдчан кадпас: 19 урасьӧм тӧлысь 2024.
  10. ↑ Необходимо добиться технологического суверенитета, заявил Путин, РИА Новости (29 урасьӧм тӧлысь 2024). Шыӧдчан кадпас: 7 рака тӧлысь 2024.
  11. ↑ Путин обсудил молодежную политику с членами правительства - Российская газета, Российская газета (4 косму тӧлысь 2024). Шыӧдчан кадпас: 9 косму тӧлысь 2024.
  12. ↑ Александр Новак: России необходимо 1,5 млн высококвалифицированных кадров | Эксперт (рус.). Эксперт. Шыӧдчан кадпас: 11 ӧшым тӧлысь 2024.
  13. ↑ Татьяна Голикова оценила расходы на нацпроект «Кадры» в 116 млрд рублей. Эксперт (18 урасьӧм тӧлысь 2025). Шыӧдчан кадпас: 19 урасьӧм тӧлысь 2025.
  14. ↑ Голикова: кассовое исполнение нацпроекта "Кадры" составляет уже 43,8%, TACC (21 урасьӧм тӧлысь 2025). Шыӧдчан кадпас: 21 урасьӧм тӧлысь 2025.
Босьтӧма "https://kv.ruwiki.ru/w/index.php?title=Кадръяс_(национальнӧй_проект)&oldid=482548"-ысь